ตำนานสงกรานต์ กับ 7 นางสงกรานต์

เปิด ตำนานสงกรานต์ กับ 7 นางสงกรานต์ ผู้อัญเชิญคำทำนายจากพระอาทิตย์

หัวข้อน่าสนใจ

วันสงกรานต์ 2567 ตรงกับวันที่ 13 เมษายนของทุกปี ซึ่งเป็นประเพณีที่สืบต่อกันมาช้านานในแถบประเทศเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ สำหรับในประเทศไทย แถมยังถือเป็น “วันปีใหม่ไทย” ทางการประกาศให้เป็นวันหยุดราชการอีกด้วย ฉะนั้น พอเข้าใกล้วันสงกรานต์กันแล้ว เราเลยได้นำ ตำนานสงกรานต์ ซึ่งเราจะพาเพื่อน ๆ ไปทำความรู้จักกับตำนานและเรื่องราวของนางสงกรานต์ทั้ง 7 องค์ จะมีใครบ้าง และมีความสำคัญอย่างไร

ตำนานสงกรานต์ เทศกาลแห่งวิถีประเพณีของคนไทย

มีเรื่องเล่าเกี่ยวกับ วันสงกรานต์ มาแต่สมัยโบราณว่าถูกอ้างอิงจากที่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 ทรงโปรดเกล้าฯ ให้จารึกเรื่องราวเหล่านั้นลงบนแผ่นศิลา 7 แผ่น ติดประดับไว้ในศาลาของวัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามหรือวัดโพธิ์

ตำนานสงกรานต์ เทศกาลแห่งวิถีประเพณีของคนไทย
ตำนานสงกรานต์ เทศกาลแห่งวิถีประเพณีของคนไทย

ซึ่งเป็นจารึกตำนานการเกิดวันสงกรานต์ ที่เริ่มต้นจากความทุกข์ใจของเศรษฐีคนหนึ่งที่อายุเลยวัยกลางคนแล้วแต่ก็ยังไร้ทายาทสืบตระกูล วันหนึ่งมีนักเลงสุราพูดถากถางเศรษฐีขึ้นว่า แม้รวยทรัพย์แต่กลับอาภัพบุตร ทำให้เศรษฐีคนนั้นรู้สึกน้อยเนื้อต่ำใจจึงได้เริ่มต้นบวงสรวงพระอาทิตย์และพระจันทร์ โดยการตั้งจิตอธิษฐานยาวนานถึง 3 ปี จนกระทั่งวันหนึ่งเศรษฐีและข้าทาสบริวารได้ทำการล้างข้าวสารด้วยน้ำสะอาด 7 ครั้งแล้วหุงถวายให้ต้นไทรใหญ่ต้นหนึ่ง ตอนนั้นเองเหล่าเทพที่เกิดเห็นใจสงสารจึงได้ไปเข้าเฝ้าพระอินทร์ ทูลขอบุตรให้แก่เศรษฐี เทพบุตรนาม “ธรรมบาล” จึงได้รับบัญชาลงมาจุติและได้ชื่อว่า “ธรรมบาลกุมาร”

ธรรมบาลกุมารเป็นคนฉลาดหลักแหลม จนมีชื่อเสียงร่ำลือไปไกล ทำให้ในเวลาต่อมาท้าวกบิลพรหม ได้ลงมาท้าทายความสามารถของปัญญา โดยได้ถามปัญหากับธรรมบาลกุมาร ให้เวลา 7 วัน หากฝ่ายใดแพ้จะต้องตัดศีรษะบูชา ท้ายที่สุดท้าวกบิลพรหมซึ่งเป็นเทพชั้นพรหมแพ้พนัน ธรรมบาลกุมาร เด็กอายุ 7 ขวบ จึงต้องตัดหัวตัวเองเพื่อเป็นการบูชาธรรมบาลกุมารตามสัญญาที่ตกลงกันไว้ แต่เศียรของท้าวกบิลพรหมนี้ร้อนมาก เพราะ “กบิล” แปลว่า “พระอาทิตย์” หากวางบนแผ่นดินจะเกิดไฟไหม้โลก ถ้าโยนขึ้นบนอากาศฝนจะแล้ง หากทิ้งลงในมหาสมุทรน้ำจะแห้ง

นางสงกรานต์ทั้ง 7 องค์
นางสงกรานต์ทั้ง 7 องค์

จึงได้มอบหน้าที่ให้ธิดาทั้ง 7 นาง ผลัดเปลี่ยนเวียนกันอัญเชิญเศียรท้าวกบิลพรหมเวียนประทักษิณรอบเขาพระสุเมรุ ซึ่งจะทำเช่นนี้เป็นประจำทุกปี โดยธิดาทั้ง 7 นางนั้น ก็จะมีชื่อที่ต่าง ๆ กัน แต่รวม ๆ แล้ว เรียกว่า นางสงกรานต์

พระธิดาทั้ง 7 องค์ ผู้อัญเชิญคำทำนายจากพระอาทิตย์

ตำนานสงกรานต์ : นางสงกรานต์ทุงษะเทวี

นางสงกรานต์ทุงษะเทวี
นางสงกรานต์ทุงษะเทวี

นางสงกรานต์ทุงษะเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันอาทิตย์ ทรงพาหุรัด ทัดดอกทับทิม ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วปัทมราช (แก้วทับทิม) เป็นเครื่องประดับ ภักษาหารคืออุทุมพร (ผลมะเดื่อ) พระหัตถ์ขวาทรงจักร พระหัตถ์ซ้ายทรงสังข์ เสด็จมาบนหลังครุฑ

นางสงกรานต์โคราคะเทวี

นางสงกรานต์โคราคะเทวี
นางสงกรานต์โคราคะเทวี

นางสงกรานต์ประจำวันจันทร์ คือ นางสงกรานต์โคราคะเทวี ทรงพาหุรัด ทัดดอกปีบ ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วมุกดาเป็นเครื่องประดับ ภักษาหารคือเตลัง (น้ำมัน) พระหัตถ์ขวาทรงขรรค์ พระหัตถ์ซ้ายทรงไม้เท้า เสด็จมาบนหลังพยัคฆ์ (เสือ)

นางสงกรานต์รากษสเทวี

นางสงกรานต์รากษสเทวี
นางสงกรานต์รากษสเทวี

นางสงกรานต์ประจำวันอังคาร คือ นางสงกรานต์รากษสเทวี ทรงพาหุรัด ทัดดอกบัวหลวง ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วโมรา ภักษาหารคือโลหิต พระหัตถ์ขวาทรงตรีศูล พระหัตถ์ซ้ายทรงธนู เสด็จมาบนหลังวราหะ (หมู)

นางสงกรานต์มณฑาเทวี

นางสงกรานต์มณฑาเทวี
นางสงกรานต์มณฑาเทวี

นางสงกรานต์ประจำวันพุธ คือ นางสงกรานต์มณฑาเทวี ทรงพาหุรัด ทัดดอกจำปา ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วไพฑูรย์ ภักษาหารคือนมเนย พระหัตถ์ขวาทรงเข็ม พระหัตถ์ซ้ายทรงไม้เท้า เสด็จมาบนหลังคัทรภะ (ลา)

ตำนานสงกรานต์ : นางสงกรานต์กิริณีเทวี

นางสงกรานต์กิริณีเทวี
นางสงกรานต์กิริณีเทวี

นางสงกรานต์กิริณีเทวี คือ นางสงกรานต์ประจำวันพฤหัสบดี ทรงพาหุรัด ทัดดอกมณฑา (ยี่หุบ) ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วมรกต ภักษาหารคือถั่วงา พระหัตถ์ขวาทรงขอช้าง พระหัตถ์ซ้ายทรงปืน เสด็จมาบนหลังคชสาร (ช้าง)

นางสงกรานต์กิมิทาเทวี

นางสงกรานต์กิมิทาเทวี
นางสงกรานต์กิมิทาเทวี

นางสงกรานต์ประจำวันศุกร์ คือ นางสงกรานต์กิมิทาเทวี ทรงพาหุรัด ทัดดอกจงกลนี ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วบุษราคัม ภักษาหารคือกล้วยและน้ำ พระหัตถ์ขวาทรงขรรค์ พระหัตถ์ซ้ายทรงพิณ เสด็จมาบนหลังมหิงสา (ควาย)

นางสงกรานต์มโหธรเทวี

นางสงกรานต์มโหธรเทวี
นางสงกรานต์มโหธรเทวี

นางสงกรานต์ประจำวันเสาร์ คือ นางสงกรานต์มโหธรเทวี ทรงพาหุรัด ทัดดอกสามหาว (ผักตบชวา) ทรงอาภรณ์ด้วยแก้วนิลรัตน์ ภักษาหารคือเนื้อทราย พระหัตถ์ขวาทรงจักร พระหัตถ์ซ้ายทรงตรีศูล เสด็จมาบนหลังมยุรา (นกยูง)

นอกจากนี้ ตามตำนานยังมีความเชื่ออีกว่า หากในปีใดนางสงกรานต์ยืนมาจะเกิดความเดือดร้อนเจ็บไข้ ถ้านางสงกรานต์นั่งมาจะเกิดความเจ็บไข้ ผู้คนล้มตายและเกิดเหตุเภทภัยต่าง ๆ หากนางสงกรานต์นอนลืมตา ประชาชนจะอยู่เย็นเป็นสุขและถ้าในปีใดนางสงกรานต์นอนหลับตา คือ พระมหากษัตริย์จะเจริญรุ่งเรืองดี

และนี่ก็คือ ตำนานสงกรานต์ กับ 7 นางสงกรานต์ ผู้อัญเชิญคำทำนายจากพระอาทิตย์ ที่เราได้นำมาฝากเพื่อน ๆ ชาว Ghostsfolder บอกได้เลยว่าเราเองก็เพิ่งรู้ความหมายและความสำคัญของนางสงกรานต์ก็เมื่อกี้ ส่วนใหญ่กคงเป็นตำนานตามโบราณและเรื่องเล่าที่ไม่สามารถหาข้อพิสูจน์ได้ แต่อย่างไรก็ตามก็ถือว่าเป็นวันสำคัญของคนไทยไม่น้อยเลยทีเดียว

carpKoRN